Rynek i producenci modułów back contact

01 Ile back contact jest dziś na rynku

W 17. edycji mapy drogowej ITRPV (czerwiec 2026 r., dane za 2025 r.) przyjęto, że ogniwa back contact odpowiadały za ok. 5 % produkcji. To jednak założenie robocze do bilansu zużycia srebra, w którym podział PERC : TOPCon : SHJ : xBC wynosi 15 : 75 : 5 : 5 przy globalnych dostawach modułów 706 GW — a nie pomiar rynku.

ok. 5 %

Podobnie wygląda skala mocy: w lutym 2025 r. ISC Konstanz szacował globalną zdolność produkcyjną modułów back contact na ok. 50 GW. Z kolei bilans ITRPV za 2025 r. przyjmuje dostawy modułów 706 GW. Nie jest to udział BC obliczony przez podzielenie zdolności fabryk przez faktyczne dostawy.

W lipcu 2026 r. analitycy pvXchange odnotowali, że popyt na moduły back contact o sprawności powyżej 24 % przewyższał podaż. Nie opisuje to dostępności każdego konkretnego modelu.

02 SunPower i Maxeon — pionier i jego dzisiejsza sytuacja

SunPower, firma założona w 1985 r. przez Richarda Swansona, skomercjalizowała IBC. Ogniwo A-300 z 2004 r. stało się podstawą płaskiego modułu dachowego; podane w komunikacie 21,5 % z pomiaru NREL dotyczyło ogniwa, nie modułu. Historię koncepcji rozwija tekst czym jest back contact.

Przez dwie dekady był to punkt odniesienia dla całej technologii — w tablicach sprawności figuruje wynik SunPower 25,2 % dla ogniwa IBC z serii X (ok. 2016 r.). Karta katalogowa modułu Maxeon 7 (SPR-MAX7-475, wersja 552672 REV A z listopada 2024 r.) podaje 475 W przy sprawności 24,0 % i 40-letnią gwarancję na produkt, moc i serwis — ale wyłącznie po rejestracji modułu i nie we wszystkich krajach; bez niej obowiązuje 25 lat.

Sytuacja spółki jest jednak trudna. Po zatrzymaniu modułów przez amerykańską służbę celną w lipcu 2024 r. (przepisy o pracy przymusowej) dostawy spadły do 153,2 MW w pierwszej połowie 2025 r. wobec 1014 MW rok wcześniej. Przychody były w tym czasie niższe o 89,5 % (dane spółki). 9 kwietnia 2026 r. Maxeon trafił pod tymczasowy, a 29 maja 2026 r. pod pełny zarząd sądowy w Singapurze; wierzyciele dochodzą ponad 70 mln USD. Zakład na Filipinach i sprzedaż poza USA wraz ze znakiem SunPower przejęła 28 lutego 2025 r. grupa TCL — i to spółka tej grupy oferuje dziś markę SunPower w Europie.

03 Kto produkuje moduły back contact

Tabela szersza niż ekran — przewiń w bok ↓

Aiko Solar używa własnej nazwy ABC (All Back Contact); według analiz branżowych jest to struktura typu n z pasywowanymi kontaktami typu TOPCon po obu polaryzacjach. W ofercie są m.in. moduły Comet 3N72 (655–690 W, 24,2–25,5 %, karta 202601 V1.1) i Neostar 3S+54 (460–475 W, 23,0–23,8 %, karta 202604 V3.1). W planach spółki na 2026 r. jest przezbrojenie kolejnych 11 GW mocy na ABC za ok. 1,665 mld CNY. Zapowiadany moduł G4 Infinite Ultra 690 W / 25,6 % to na razie premiera targowa, bez publicznej karty katalogowej, z dostawami planowanymi na III kwartał 2026 r.

LONGi zaczęło od ogniw własnej konstrukcji HPBC na płytce typu p — moduł Hi-MO 6 osiągał w produkcji masowej do 22,8 %. Ogłoszona 11 października 2024 r. druga generacja HPBC 2.0 przeszła na płytkę typu n; producent deklaruje dla niej ogniwa z produkcji masowej powyżej 26,6 % i napięcie obwodu otwartego powyżej 745 mV. Na tej podstawie powstały serie Hi-MO 9 (LR8-66HYD: 635–670 W, 23,5–24,8 %, karta 20260120 V2.0) i Hi-MO X10 (LR7-60HVH: 535–560 W, 23,7–24,8 %).

SPIC uruchomił pierwszą linię IBC o mocy 200 MW w 2019 r. Zestawienia branżowe z lat 2025–2026 opisują przejście tej linii do TBC i skalę ok. 240 MW. To zakres konkretnej linii, a nie całej światowej produkcji tej technologii.

TCL Zhonghuan wchodzi do tej grupy najpóźniej. Decyzję o przezbrojeniu linii TOPCon za 2,6 mld CNY spółka zatwierdziła w lipcu 2026 r., a pełną produkcję zapowiedziała na pierwszy kwartał 2027 r. To ta sama grupa, która przejęła zakład na Filipinach i markę SunPower poza USA.

Trina Solar i JA Solar mają dziś w back contact przede wszystkim wyniki laboratoryjne. Trina ogłosiła 27 kwietnia 2026 r. ogniwo THBC o sprawności 28,00 % (format 210R, certyfikat ISFH) na etapie linii pilotażowej, a JA Solar z Gold Stone Energy — 28,2 % z certyfikatem TÜV Rheinland (25 maja 2026 r.). To rekordy ogniw, nie parametry produktów seryjnych — różnicę opisujemy w porównaniu technologii.

Poza tą grupą budowę lub konwersję linii deklarowały m.in. GCL SI, DAS Solar (plan 5 GW), Golden Solar i POPSOLAR — to jednak komunikaty firm, czyli zapowiedzi, a nie potwierdzona produkcja.

04 Europa: ZEBRA, IBC4EU i reguły rynku

Europejska ścieżka back contact prowadzi przez ISC Konstanz i jego dwustronną odmianę IBC o nazwie ZEBRA: średnia sprawność ogniwa powyżej 23,8 % w produkcji i do 24,6 % w skali przemysłowej. Jedyną europejską linią IBC wskazywaną w 2024 r. był zakład ValoeCell w Wilnie o mocy ok. 80 MW. Instytut koordynował też projekt IBC4EU (17 partnerów, listopad 2022 – październik 2025, koszt ok. 17 mln EUR). Zapowiadanego transferu technologii ZEBRA 2.0 do firmy FuturaSun nie potwierdzono jako uruchomionej produkcji.

Warunki handlowe nie zmieniły się od lat: Unia Europejska nie stosuje ceł ani ceny minimalnej na chińskie moduły od 3 września 2018 r. i do września 2026 r. nie wprowadziła nowych. Od 30 grudnia 2025 r. akt NZIA nakazuje za to kryteria pozacenowe dla co najmniej 30 % rocznego wolumenu aukcji OZE (albo 6 GW rocznie), a rozporządzenie o zakazie produktów z pracy przymusowej obejmie przedsiębiorców od 14 grudnia 2027 r.

05 Prognozy — i czyje one są

ITRPV (17. edycja, 2026 r.) prognozuje wzrost udziału xBC w produkcji ogniw do ok. 28 % w perspektywie dekady, na ok. 2036 r.; TBC ma być popularniejsze od HBC. Przytoczona prognoza InfoLink dotyczy innego horyzontu: ok. 20 % udziału i 164 GW mocy produkcyjnych xBC w 2028 r. Udział produkcji, zdolność fabryk i termin prognozy trzeba odczytywać oddzielnie.

Rozjazd widać nawet w liczbach za rok już zamknięty: wobec ok. 5 % z mapy drogowej starsze szacunki branżowe mówiły dla 2025 r. o 8–10 % — były więc wyższe od późniejszego założenia ITRPV, co nie rozstrzyga ich trafności. Osobną kategorią są liczby producentów: deklarowane udziały back contact w dostawach dotyczą własnego portfela firmy, a nie całego rynku.

Na tempo wdrożeń wpływa też regulator. Chińska norma efektywności energetycznej z czerwca 2026 r., obowiązująca od 1 stycznia 2027 r., ustawia w klasie pierwszej próg 24,2 % / 655 W dla back contact, 24,0 % / 650 W dla TOPCon i 23,8 % / 645 W dla HJT — wymaga więc od tej technologii więcej niż od pozostałych.

06 Spory patentowe

Najważniejszy spór dotyczący back contact toczył się między Maxeon a Aiko. Zaczął się w listopadzie 2023 r. pozwem w Sądzie Krajowym w Mannheim (patent EP2297788). 16 maja 2024 r. sąd w Hadze odrzucił wniosek o zabezpieczenie tymczasowe. W czerwcu 2024 r. sprawa trafiła przed Jednolity Sąd Patentowy w Düsseldorfie (EP3065184), a 15 grudnia 2025 r. Maxeon złożył nowy pozew w Sądzie Krajowym Monachium I (EP2297789B1) — obejmujący także czterech niemieckich dystrybutorów.

Spór zakończyła ugoda globalna z 6 lutego 2026 r.: Aiko uzyskało licencję na wszystkie patenty back contact Maxeon poza USA — istniejące i dodawane przez pięć lat — a obie strony wycofały postępowania. Warunków finansowych nie ujawniono; z późniejszego wniosku Maxeon o zarząd sądowy wynika, według PV Tech, kwota 14 mln USD płatna do 30 kwietnia 2026 r.

Równolegle toczyła się sprawa między LONGi a JinkoSolar, formalnie na styku back contact i TOPCon. Jinko kupiło w 2022 r. 745 patentów LG i pozywało od lutego 2025 r. w kilku jurysdykcjach, w tym przed Jednolitym Sądem Patentowym; pozwana firma, mająca ok. 200 patentów back contact, odpowiedziała własnymi pozwami. 19 września 2025 r. obie firmy ogłosiły ugodę globalną z wzajemnym licencjonowaniem.

Wojna patentowa nie omija obozu TOPCon: Trina Solar pozwała Canadian Solar w lutym 2025 r., żądając ok. 1,06 mld CNY (ok. 145 mln USD), a w kwietniu 2026 r. amerykański urząd unieważnił wszystkie roszczenia dwóch patentów TOPCon tej firmy. Według Kopecka z ISC Konstanz część kluczowych patentów back contact po SunPower ma wygasać ok. 2028 r. — to opinia eksperta, podana bez numerów patentów.

07 Dostępność na rynku polskim

Moduły back contact są w Polsce dostępne w kilku ogólnopolskich hurtowniach B2B, często w osobnej kategorii katalogowej. Dostępności modułów IBC Maxeon 7 u polskiego dystrybutora nie udało się potwierdzić.

Cen konkretnych modeli tu nie podajemy. Poziom premii cenowej — i to, czy ma sens przy danym dachu — omawiamy w rachunku czy warto dopłacić; różnice parametrów opisują rodzaje ogniw back contact i trwałość oraz degradacja.

— Źródła

1. ITRPV, International Technology Roadmap for Photovoltaic, 17. edycja, 2026 r.
2. InfoLink Consulting, Back-Contact technology reshaping the solar PV landscape, 2025 r.
3. TaiyangNews, SPIC: Migrating To TBC, 2025 r.
4. pv magazine, Rise in solar module prices comes to a halt (analiza pvXchange), 16 lipca 2026 r.
5. pv magazine, Aiko, Maxeon settle global back-contact patent dispute, 2026 r.
6. PV Tech, Maxeon applies for judicial management in Singapore, 2026 r.
7. ISC Konstanz, EU's IBC4EU solar project with ISC Konstanz, 2025 r.
8. Karta katalogowa AIKO Comet 3N72, wersja 202601 V1.1, 2026 r.